Które tworzywo ceramiczne charakteryzuje się bardzo niską wytrzymałością na zginanie, tj. poniżej 50 MPa?

Porowaty materiał ogniotrwały rzeczywiście wyróżnia się najniższą wytrzymałością na zginanie spośród wymienionych materiałów ceramicznych – tutaj typowe wartości są znacznie poniżej 50 MPa, czasem nawet rzędu kilkunastu megapaskali. Wynika to głównie z ich budowy i przeznaczenia: są one silnie porowate, przez co dużo słabiej przenoszą naprężenia mechaniczne, ale za to doskonale sprawdzają się jako izolatory cieplne w wysokotemperaturowych piecach czy kotłach. Otwarta porowatość pozwala na amortyzowanie szoków termicznych i zmniejsza przewodnictwo ciepła, jednak jednocześnie osłabia strukturę mechaniczną materiału. Gdyby użyć takich materiałów tam, gdzie wymagana jest wytrzymałość na zginanie – np. w częściach roboczych maszyn czy narzędzi – szybko doszłoby do pęknięcia lub rozkruszenia. Moim zdaniem, w branży ceramicznej istnieje wyraźny podział: materiały ogniotrwałe wybiera się do ochrony i izolacji, a nie do przenoszenia obciążeń. Przykładem mogą być cegły szamotowe wykorzystywane w przemysłowych piecach do wypału ceramiki lub cementu – są bardzo odporne na temperaturę, ale nie wolno ich obciążać mechanicznie. W dokumentacji technicznej i normach (np. PN-EN 993) wyraźnie zaznacza się, że przy projektowaniu wyłożeń ogniotrwałych należy uwzględnić ich niską wytrzymałość mechaniczną i nie stosować ich tam, gdzie są istotne naprężenia zginające. W praktyce, zawsze warto spojrzeć w kartę techniczną materiału – takie wartości jak wytrzymałość na zginanie są tam podane i porównanie ich z wymaganiami projektu pozwala uniknąć kosztownych błędów.