Które z przedstawionych naczyń laboratoryjnych jest odpowiednie do odmierzania ściśle określonej objętości cieczy oraz przygotowania roztworów mianowanych?

Prawidłowo wskazane zostało naczynie laboratoryjne nr 2, czyli kolba miarowa. To właśnie kolby miarowe są zaprojektowane specjalnie do odmierzania jednej, ściśle określonej objętości cieczy z wysoką dokładnością oraz do przygotowywania roztworów mianowanych. Na szyjce kolby znajduje się pojedyncza kreska kalibracyjna (znak „In” – kalibracja na nalewanie do kreski), odpowiadająca np. 50, 100, 250 czy 500 ml. Gdy menisk roztworu dokładnie pokrywa się z tą kreską, mamy pewność, że objętość jest zgodna z deklarowaną klasą dokładności (A lub B, wg norm PN‑EN/ISO). W praktyce analizy i kontroli jakości w laboratoriach spożywczych kolby miarowe są podstawowym szkłem pomiarowym przy przygotowywaniu roztworów wzorcowych i mianowanych, np. roztworów NaOH do miareczkowania kwasowości, roztworu HCl, roztworów buforowych pH czy wzorców do oznaczeń fotometrycznych. Dobra praktyka laboratoryjna (GLP) wymaga, żeby roztwory mianowane przygotowywać zawsze w szkłach miarowych, nigdy w zlewkach czy cylindrach, bo te naczynia mają dużo gorszą klasę dokładności i większy błąd systematyczny. Moim zdaniem warto wyrobić sobie nawyk: ważenie substancji stałej na wadze, rozpuszczanie w zlewce lub kolbie stożkowej, a dopiero końcowe „doliczenie do kreski” w kolbie miarowej, po ostudzeniu roztworu do temperatury odniesienia (najczęściej 20°C). To właśnie zapewnia powtarzalność wyników analiz i zgodność z normami, np. przy oznaczeniach wg PN‑EN czy procedurach akredytowanych wg ISO 17025. W realnym laboratorium nikt poważnie nie traktuje roztworu mianowanego, który nie był przygotowany w kolbie miarowej – i słusznie, bo wtedy całe miareczkowanie traci sens metrologiczny.