Które rezerwowe przyrządy pokładowe są zasilane z magistrali ciśnienia statycznego instalacji odbiorników ciśnień powietrza OCP?

Prawidłowo wskazane przyrządy – prędkościomierz, wysokościomierz i wariometr – to klasyczny zestaw przyrządów ciśnieniowych zasilanych z magistrali ciśnienia statycznego instalacji OCP (odbiory ciśnień powietrza). Wszystkie trzy korzystają z informacji o ciśnieniu statycznym otaczającego powietrza, a różni je tylko to, co z tym ciśnieniem dalej „robią” wewnątrz mechanizmu. Wysokościomierz porównuje ciśnienie statyczne z ustawionym ciśnieniem odniesienia (QNH, QFE, STD) i na tej podstawie wyznacza wysokość. W praktyce, jeśli zamarznie port statyczny albo zostanie zasłonięty, wysokościomierz zaczyna pokazywać bzdury – i to jest jedna z typowych sytuacji awaryjnych, o których mówi się w procedurach i w podręcznikach typu AFM/POH. Wariometr (VSI) mierzy prędkość pionową na podstawie szybkości zmian ciśnienia statycznego w czasie. Stąd jego bezpośrednia zależność od stabilnego, prawidłowego doprowadzenia ciśnienia statycznego. W instalacjach lotniczych stosuje się przewody i złączki odporne na nieszczelności i drgania, bo każda nieszczelność w linii statycznej powoduje opóźnione, „leniwe” wskazania VSI. Prędkościomierz jest trochę „sprytniejszy”, bo korzysta zarówno z ciśnienia całkowitego (dynamicznego z rurki Pitota), jak i z ciśnienia statycznego. To drugie jest mu niezbędne do odjęcia składowej statycznej i wyznaczenia różnicy ciśnień, czyli faktycznego ciśnienia dynamicznego odpowiadającego prędkości względem powietrza. Bez poprawnego ciśnienia statycznego prędkościomierz będzie zawyżał lub zaniżał wskazania, szczególnie przy zmianach wysokości. W nowoczesnych samolotach z EFIS i systemami Air Data (ADC) zasada jest ta sama – rezerwowe, analogowe przyrządy ciśnieniowe nadal są podłączone do magistrali statycznej, często z osobnych, dedykowanych portów statycznych „standby”. To jest dobra praktyka certyfikacyjna i bezpieczeństwa: w razie awarii systemów cyfrowych pilot nadal ma niezależny, fizyczny tor pomiarowy ciśnień. Moim zdaniem warto to mieć w głowie: wszystko, co pokazuje wysokość i prędkość pionową, żyje głównie z ciśnienia statycznego, a prędkościomierz – z kombinacji statycznego i dynamicznego.