Urządzeniem, zbudowanym z zestawu płyt, ogrzewającym mleko do temperatury nieprzekraczającej 100°C jest

Pasteryzator płytowy to właśnie urządzenie zbudowane z zestawu płyt, przez które przepływa mleko i jest ogrzewane do temperatury poniżej 100°C, najczęściej w zakresie ok. 72–76°C przy krótkim czasie utrzymania. Kluczowe jest tu to ograniczenie temperatury – pasteryzacja ma zniszczyć większość drobnoustrojów chorobotwórczych i część mikroflory saprofitycznej, ale bez doprowadzania do wrzenia i bez tak silnego działania jak sterylizacja. W praktyce przemysłu mleczarskiego stosuje się pasteryzatory płytowe, bo mają dużą powierzchnię wymiany ciepła, są kompaktowe, łatwe do mycia w systemach CIP i pozwalają bardzo precyzyjnie kontrolować parametry procesu: temperaturę, czas, przepływ. Z mojego doświadczenia to jest takie podstawowe „serce” linii do produkcji mleka spożywczego, jogurtów, śmietany czy napojów mlecznych. Dobrą praktyką jest utrzymywanie stabilnych parametrów pasteryzacji zgodnych z wymaganiami prawa żywnościowego i norm zakładowych, np. 72°C przez 15 sekund dla mleka spożywczego, z ciągłą rejestracją temperatury i zastosowaniem zaworu bezpieczeństwa, który w razie spadku temperatury zawraca produkt do zbiornika buforowego. W odróżnieniu od sterylizacji, pasteryzacja zachowuje więcej cech sensorycznych mleka: smak, barwę, wartość odżywczą białka serwatkowego. W praktyce trzeba też pamiętać o prawidłowym doborze uszczelek, regularnych przeglądach płyt i kontroli szczelności, bo od tego zależy bezpieczeństwo mikrobiologiczne produktu i brak przecieków między stroną produktu a stroną medium grzewczego. W dobrze prowadzonej mleczarni parametry pasteryzatora są dokładnie opisane w instrukcjach technologicznych i planach HACCP, bo jest to kluczowy CCP w procesie produkcji mleka spożywczego i wielu innych wyrobów mlecznych.