W której metodzie rozdzielania składników żywności wykorzystywana jest siła odśrodkowa?

Prawidłowo wskazana metoda to wirowanie, czyli separacja z wykorzystaniem siły odśrodkowej. W praktyce wygląda to tak, że produkt (np. mleko, sok, zawiesina białkowa, masa ziemniaczana) umieszcza się w szybko obracającym się bębnie wirówki. Na cząstki fazy cięższej działa wtedy znacznie większe przyspieszenie niż tylko grawitacyjne, więc szybciej „uciekają” na zewnątrz, a faza lżejsza zbiera się bliżej środka. Moim zdaniem to jedna z kluczowych operacji jednostkowych w przemyśle spożywczym, bo pozwala bardzo precyzyjnie rozdzielać składniki o niewielkiej różnicy gęstości. Klasyczny przykład to odtłuszczanie mleka i standaryzacja zawartości tłuszczu – w wirówkach talerzowych uzyskujemy śmietanę i mleko odtłuszczone zgodnie z wymaganiami norm jakościowych, np. parametrów dla mleka spożywczego czy śmietanki UHT. W produkcji soków i piwa wirowanie stosuje się do klarowania – usuwania cząstek koloidalnych, resztek komórek drożdży, cząstek owoców. W przetwórstwie ziemniaka separatory dekantacyjne wykorzystuje się do oddzielania skrobi od soku komórkowego. Dobrą praktyką jest dobór prędkości obrotowej, czasu wirowania i temperatury tak, aby uzyskać jak najlepszą wydajność separacji przy jednoczesnym ograniczeniu napowietrzenia produktu i jego uszkodzeń mechanicznych. W nowoczesnych zakładach zwraca się też uwagę na CIP (mycie w obiegu zamkniętym), żeby wirówki spełniały wymagania higieniczne i standardy bezpieczeństwa żywności, zgodne z systemami HACCP i GMP. Wirowanie, jako metoda wykorzystująca siłę odśrodkową, jest więc rozwiązaniem bardzo efektywnym, powtarzalnym i dobrze opisanym w technologii żywności.