Przyrząd giroskopowy koordynatora zakrętu mierzy

Koordynator zakrętu to przyrząd giroskopowy, który w praktyce „widzi” nie tylko sam zakręt w osi odchylania (yaw), ale też przechylenie (roll). Właśnie dlatego poprawna jest odpowiedź, że mierzy składowe prędkości kątowej przechylenia i odchylania. W środku masz żyroskop, którego oś i zawieszenie są tak ustawione, żeby reagował jednocześnie na ruch samolotu wokół osi pionowej (odchylenie) i podłużnej (przechylenie). Konstrukcyjnie moment żyroskopowy jest „przekładany” na wychylenie wskazówki, która pokazuje szybkość zakrętu, ale ta wskazówka zależy też od przechylenia, bo prawidłowy zakręt to zawsze kombinacja yaw + roll. Moim zdaniem to jest bardzo sprytne, bo pilot nie musi osobno analizować przechylenia i prędkości odchylania – widzi od razu, czy wykonuje standardowy zakręt (np. 2 lub 3°/s) i czy nie przesadza ze ślizgiem czy ześlizgiem. W praktyce, zgodnie z dobrymi praktykami latania wg przyrządów (IFR), koordynator zakrętu służy do: utrzymania stałej prędkości kątowej zakrętu, kontrolowania koordynacji lotu (czyli współpracy lotek i steru kierunku), oceniania jakości zakrętu przy ograniczonej widzialności. W wielu samolotach GA stosuje się tzw. turn coordinator, który jest bardziej czuły od klasycznego turn & slip, bo oś żyroskopu jest pochylona, przez co reaguje także na przechylenie. Dzięki temu pilot szybciej widzi początek zakrętu, a przyrząd lepiej nadaje się do stabilizacji autopilota w osi poprzecznej i pionowej. W dokumentacji i podręcznikach (np. FAA, EASA) podkreśla się, że koordynator zakrętu nie jest miernikiem samego kąta przechylenia, tylko właśnie prędkości kątowej zakrętu, wynikającej z połączenia roll i yaw. To rozróżnienie jest ważne przy interpretacji wskazań i przy szkoleniu do lotów według przyrządów.