Podstawowy dokument, na podstawie którego wydawane jest pozwolenie wodnoprawne na regulację koryta rzeki, to

Prawidłowo – podstawowym dokumentem do uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na regulację koryta rzeki jest operat wodnoprawny. To nie jest tylko „jakiś papier”, ale rozbudowane opracowanie techniczno-prawne, które opisuje całe zamierzenie: co chcesz zrobić w korycie rzeki, gdzie, w jaki sposób, z jakimi parametrami przepływu, jakie będą skutki dla środowiska i dla sąsiednich działek. Operat zawiera m.in. opis stanu istniejącego cieku, charakterystykę hydrologiczną (przepływy miarodajne, wielkości wezbrań), opis projektowanych robót regulacyjnych (np. poszerzenie koryta, umocnienie brzegów, budowa bystrzy, progów), obliczenia hydrauliczne, analizę oddziaływania na wody powierzchniowe i podziemne, a także uzasadnienie, że inwestycja jest zgodna z prawem wodnym i planami gospodarowania wodami. W praktyce bez dobrze przygotowanego operatu starosta czy Wody Polskie po prostu nie mają podstaw, żeby wydać pozwolenie, bo nie wiedzą, jaki będzie wpływ robót na reżim hydrologiczny rzeki i bezpieczeństwo przeciwpowodziowe. Co ważne, projekt budowlany jest często tworzony równolegle, ale to operat jest dokumentem „wiodącym” w procedurze wodnoprawnej – zawiera część opisową i graficzną dostosowaną do wymogów prawa wodnego, a nie tylko prawa budowlanego. W codziennej pracy przy robotach regulacyjnych, moim zdaniem, warto traktować operat jako kompendium: inwestor, projektant, inspektor i urzędnik patrzą w ten sam dokument, żeby sprawdzić, czy regulacja koryta jest zaprojektowana rozsądnie, bezpiecznie i zgodnie z przepisami.