W którym dokumencie przedstawione są ceny robocizny, materiałów i pracy sprzętu?

Poprawnie wskazana została odpowiedź „W kosztorysie ofertowym”. To właśnie kosztorys ofertowy jest dokumentem, w którym inwestor albo wykonawca (w zależności od trybu postępowania) przedstawia szczegółowe ceny jednostkowe robocizny, materiałów oraz pracy sprzętu. W praktyce kosztorysowej mówi się, że kosztorys ofertowy jest przełożeniem przedmiaru robót na pieniądze. Przedmiar określa co i w jakiej ilości trzeba wykonać, natomiast kosztorys ofertowy pokazuje za ile zostanie to zrobione. W kosztorysie każda pozycja ma swoją podstawę normatywną, ilość, jednostkę miary oraz cenę jednostkową i wartość. W cenie jednostkowej uwzględnia się m.in. koszt robocizny (stawki za roboczogodziny), koszt materiałów (ceny zakupu z transportem, ewentualnym składowaniem) i koszt pracy sprzętu (stawki maszynogodzin, paliwo, operator). Często dochodzą jeszcze koszty pośrednie, zysk, a w zamówieniach publicznych – podatek VAT. W praktyce budownictwa wodnego, np. przy budowie przepustu, umocnieniu skarpy czy wykonaniu ostrogi, to właśnie z kosztorysu ofertowego wynika, ile będzie kosztować 1 m³ wykopu, 1 m² umocnienia gabionowego czy 1 m wału. Moim zdaniem dobrze jest kojarzyć ten dokument z etapem przetargu: wykonawca składa ofertę cenową w oparciu o kosztorys ofertowy, a inwestor porównuje oferty różnych firm właśnie po tych cenach jednostkowych. To jest podstawowe narzędzie do szacowania wartości zamówienia i późniejszej kontroli kosztów podczas realizacji robót.